" ...μητρός τε καί πατρός καί τῶν ἄλλων προγόνων ἁπάντων τιμιώτερόν ἐστιν πατρίς καί σεμνότερον καί ἁγιώτερον καί ἐν μείζονι μοίρᾳ καί παρά θεοῖς καί παρ᾽ ἀνθρώποις τοῖς νοῦν ἔχουσι..." Σωκράτης

Παρασκευή 30 Ιανουαρίου 2026

Πλατωνισμός καί Φιλοσοφική Σκέψη στήν σύγχρονη Ῥωσσία

 Η φιλόσοφος Natalia Melentyeva δημοσιεύει το δοκίμιο "Κάθετη Φιλοσοφία", σε σχέση με την Συντηρητική Επανάσταση

Σε έναν από τους διορατικούς αφορισμούς του, ο Nicolás Gómez Dávila υποστηρίζει ότι ο σύγχρονος κόσμος συνιστά μια εξέγερση εναντίον του Πλάτωνα. Είναι δύσκολο να διαφωνήσει κανείς μαζί του, ιδίως αν λάβει υπόψη τη μετέπειτα μετάβαση στον μεταμοντερνισμό, όπου οι σκιές στον τοίχο του σπηλαίου έχουν πολλαπλασιαστεί, όπως και οι γνώμες και οι ισχυρισμοί που δεν σχετίζονται με την αντικειμενικότητα της φύσης και του λόγου (logos).

Η πραγματική εξέγερση εναντίον του Πλάτωνα είναι, ακριβέστερα, μια ισοπέδωση πάνω στην οριζόντια γραμμή κλειστών ταυτοτήτων, μιας φλυαρίας που διεγείρεται από τα μέσα. Είναι η λήθη του Είναι και, συνεπώς, της καθετότητας που μας επιτρέπει να εξέλθουμε από το σπήλαιο και να συνδεθούμε με τον αντικειμενικό κόσμο του πνεύματος.

Χρειαζόμαστε, λοιπόν, μια κάθετη σκέψη που να ταράζει το στάσιμο, μεταμοντέρνο οριζόντιο έλος· μια τελλουρική φιλοσοφία που να καταρρίπτει ψευδείς και άνετες βεβαιότητες και να μπορεί να γεννήσει νέα ύψη.

Υπάρχει, ωστόσο, μια νεοπλατωνική κοινότητα διάσπαρτη σε όλο τον κόσμο, ικανή να εξεγερθεί απέναντι στον μεταμοντερνισμό. Και στη Ρωσία υπάρχει η πλατωνική οικογένεια Dugin. ( δημοσιεύματά μας γιά τόν ῥῶσσο φιλόσοφο Aleksandr Dugin  ΕΔΩ ).  Όχι μόνο τα βιβλία του Μοσχοβίτη στοχαστή, που συχνά παρατίθενται με προκατάληψη χωρίς να διαβάζονται επαρκώς, αποτελούν πολύτιμα παραδείγματα ενός ανανεωμένου πλατωνισμού, αλλά διαθέτουμε επίσης και τα κείμενα της κόρης του, Darya Dugina,( Γιά τήν Ντάρια ΕΔΩ ), η οποία επέλεξε από πολύ νεαρή ηλικία το ψευδώνυμο «Πλατόνοβα», αισθανόμενη ιδιαίτερη συγγένεια με τον Έλληνα φιλόσοφο. Θα μπορούσε μάλιστα κανείς να σκεφτεί ότι ο τραγικός θάνατός της σε μία τρομοκρατική ενέργεια στις 20 Αυγούστου του 2022 αποτελεί ένα (μετα)μοντέρνο ισοδύναμο της θανατικής καταδίκης του Σωκράτη, ο οποίος κατηγορήθηκε ότι προσκαλούσε τους νέους να υπερβούν την άποψή τους , προκειμένου να αποκτήσουν πρόσβαση στην Αλήθεια.

Ωστόσο, οι αναγνώστες έχουν πλέον την ευκαιρία να διαβάσουν και μια σημαντική συλλογή κειμένων της μητέρας της Darya και συζύγου του Dugin: της φιλοσόφου Natalia Melentyeva. Πρόσφατα εκδόθηκε από τον [ιταλικό εκδοτικό οίκο] AGA Editrice το βιβλίο "Κάθετη Φιλοσοφία", τίτλος που από μόνος του προαναγγέλλει περιεχόμενο ικανό να διεγείρει την τελλουρική κίνηση που επικαλεστήκαμε.

Πρόκειται για μια ανθολογία κειμένων που αγγίζουν ποικίλα θέματα, πρωτίστως φιλοσοφικά, με εξαιρετικά επίκαιρες πολιτικές εφαρμογές. Οι συμβολές αυτές αντιπροσωπεύουν εύγλωττα τη γονιμότητα της σύγχρονης σκέψης που προέρχεται από τη Ρωσία.

Το βιβλίο ξεκινά με ένα κείμενο που επανασυνδέεται με τη διακοπείσα πορεία της γερμανικής «Συντηρητικής Επανάστασης», αναλύοντας το δοκίμιο του Armin Mohler για το «φασιστικό ύφος». Πρόκειται για ένα κείμενο που αξίζει να διαβαστεί και να στοχαστεί κανείς πάνω του σε εποχές όπου το εν λόγω επίθετο χρησιμοποιείται κυρίως για να απαξιωθεί και να ακυρωθεί ως συνομιλητής όποιος διαφωνεί με τη φιλελεύθερη αφήγηση και με τις απολιθωμένες ταυτίσεις της αριστεράς του 20ού αιώνα.

Ακολουθεί μια οξεία αναστοχαστική προσέγγιση ενός θεμελιώδους στοχαστή του σοσιαλιστικού ρεύματος: του Louis Auguste Blanqui. Η σύλληψή του περί πολλαπλών συμπάντων μπορεί πράγματι να αποτελέσει ένα ισχυρό ερέθισμα για τη μη αποδοχή του παρόντος πολιτισμού, για τη μετατροπή μας σε επαναστάτες με τη συνείδηση ότι άλλοι κόσμοι είναι πάντοτε δυνατοί και ότι δεν πρέπει να υποκύπτουμε στον φαταλισμό του statusquo, στη μηχανική οργάνωση ενός και μόνο σύμπαντος.

Η Ρωσίδα φιλόσοφος ασχολείται επίσης με τον κινηματογράφο, εντοπίζοντας στοιχεία —ακόμη και ασυνείδητακριτικής του φιλελεύθερου συστήματος στις ταινίες του David Fincher και του Lars von Trier.

Η Melentyeva μας καλεί στη συνέχεια να ανακαλύψουμε τον Γερμανό φιλόσοφο Gerd Berfleth, που απεβίωσε το 2023, μελετητή του Bataille και του Niezsche, σημαιοφόρο μιας εξεγερσιακής σκέψης σε ευθυγράμμιση με την έννοια του Αναρχικού του Juncker.

Ιδιαίτερης σημασίας είναι και η μνήμη του «πλοίου των φιλοσόφων», που εξανάγκασε τους πιο οξυδερκείς και ακέραιους Ρώσους στοχαστές (όπως τον Berdjaev και τον Merezkovskij) σε εξορία στις απαρχές του μπολσεβικισμού, φτωχαίνοντας βαθιά τον σοβιετικό πολιτισμό και ωθώντας τον προς την αποτυχία.

Εξαιρετικά πολύτιμες είναι και οι σελίδες για την αποδόμηση του φιλελεύθερου νοητικού παραδείγματος, όπου —σε συμφωνία με τον σύζυγό της Dugin— εντοπίζονται οι αναπόφευκτες συνέπειες της απώλειας επαφής με τις Πλατωνικές Ιδέες και τα «Καθολικά» του Θωμισμού. Όταν ο δυτικός κόσμος υπέκυψε στον Νομιναλισμό, αρνούμενος τη μεταφυσική πραγματικότητα των εννοιών, αυτό που απέμεινε ήταν το γυμνό άτομο, αποκομμένο από την κοινωνία, την κοινότητα, την κοινή παράδοση που υπερβαίνει τα επιμέρους μέρη. Έτσι στρώθηκε ο δρόμος προς τον πόλεμο όλων εναντίον όλων για την ιδιοποίηση των αγαθών, το κατεξοχήν γνώρισμα του καπιταλισμού, μέσα σε έναν κόσμο στην ουσία οριζόντια ισοπεδωμένο.

Και από τον ορίζοντα αυτόν, σκάβουμε ακόμη και προς το υποανθρώπινο με το φιλοσοφικό ρεύμα της Αντικειμενοστραφούς Οντολογίας (Object-Oriented Ontology), αγγλοσαξονικής προέλευσης, το οποίο αρνείται κάθε κεντρικότητα και ιδιαιτερότητα του ανθρώπου σε έναν ορίζοντα όπου κάθε ον έχει τα ίδια δικαιώματα και την ίδια αξιοπρέπεια: ζώα, φυτά και ακόμη και υλικά αντικείμενα. Αυτή η μεταμοντέρνα φιλοσοφία αποτέλεσε αντικείμενο ιδιαίτερης κριτικής μελέτης από τη Darya στις τελευταίες της ενσώματες ημέρες.

Και ακριβώς με μνήμες και αφιερώματα στην κόρη της κλείνει ο τόμος της Melentyeva.

Η Darya έφυγε πολύ νωρίς, πριν ακόμη συμπληρώσει τα τριάντα της χρόνια, για να μπορέσει να αναπτύξει πλήρως την «κάθετη φιλοσοφία» της, ιδίως τις έννοιες και τις πρακτικές αυτού που αποκαλούσε «εσχατολικό οπτιμισμό» (στην οποία η AGA είχε ήδη αφιερώσει έναν τόμο). Αντλώντας κυρίως από τον Πλάτωνα, τόν Hegel,τον Nietzsche, τον Evola, τον Cioran και τον Jünger η Darya πρότεινε μια κοσμοθεωρία που αναγνωρίζει με θάρρος την ψευδαίσθηση των σκιών στον τοίχο του σπηλαίου και την τραγική κατάσταση στην οποία βρίσκονται οι φυλακισμένοι άνθρωποι, αλλά δεν αντιδρά με μοιρολατρική απαισιοδοξία· αντιδρά με την αισιοδοξία εκείνων που αγωνίζονται ακόμη και για φαινομενικά χαμένες υποθέσεις, εγκαταλείποντας το σπήλαιο, διασχίζοντας το δάσος, επιβάλλοντας τη ρήξη του επιπέδου για να αποκτήσουν πρόσβαση σε ένα ανώτερο στάδιο συνείδησης.

Η πορεία που έμεινε ανολοκλήρωτη λόγω του βίαιου θανάτου της Darya, μας υπενθυμίζει η μητέρα της, περιμένει θαρραλέα άτομα έτοιμα να την συνεχίσουν, έτοιμα να σταθούν ξανά όρθια, να ανακαλύψουν εκ νέου την ορθότητα για την οποία υπάρχουν οι άνθρωποι πάνω στη Γη.

Ἀπό : barbadillo.it    


Ἡ Πελασγική

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου